หัวข้อนี้จะกล่าวถึงความเป็นไปได้ชองการจัดหา บ.F/A-18C/D มือสองจากสหรัฐฯมาประจำการในกองทัพเรือตามโครงการจัดหา บ.โจมตีใหม่จำนวน 8ลำ เพื่อทดแทน A-7E ครับ

โครงการจัดหา บ.โจมตี จำนวน8ลำของกองทัพเรือนั้นเป็นโครงการที่มีบันทึกอยู่ในแผนพัฒนากองทัพของกระทรวงกลาโหมรายละเอียดมีดังนี้

บันทึก 8 รายละเอียดความต้องการเครื่องบินโจมตีทางทะเลของ ทร. 
             8.1 ประเภท  :  บ.โจมตีทางทะเล
             8.2 โครงการ  : 8 เครื่อง    ระยะเวลาโครงการ : 2553-2555
             8.3 ขีดความสามารถที่ต้องการ
                   8.3.1 โจมตีเรือผิวน้ำและเป้าหมายในทะเล
                   8.3.2 ป้องกันภัยทางอากาศให้แก่กองเรือ
                   8.3.3 สนับสนุนทางอากาศโดยใกล้ชิดทั้งบกและในทะเล
             8.4 คุณลักษณะสำคัญ
                   8.4.1 ปฏิบัติงานได้ทั้งกลางวันและกลางคืน
                   8.4.2 รัศมีปฏิบัติการไม่ต่ำกว่า300ไมล์ทะเล
                   8.4.3 ติดตั้งอาวุธนำวิถีอากาศ-สู่-พื้นสำหรับทำลายเรือผิวน้ำระยะไม่ต่ำกว่า 40 ไมล์
                   8.4.4 ติดตั้งระเบิดทำลายเป้าหมายบนบกและในทะเล
                   8.4.5 ติดตั้งอาวุธนำวิถีอากาศสู่อากาศ
                   8.4.6 มีอายุการใช้งานและสายการผลิตที่สามารถสนับสนุนอะไหล่ในการซ่อมบำรุงได้ไม่ต่ำกว่า 20 ปี

โดยทั่วไปอากาศยานประเภท บ.ขับไล่ที่ประจำการในแต่ละฝูงบินของกองทัพสหรัฐฯ นั้นจะมีระยะเวลาประจำการเฉลี่ยในปัจจุบันที่ 25ปีครับ
เฉพาะในส่วนของฝูงบินขับไล่โจมตีของกองทัพเรือสหรัฐฯนั้นมีฝูงบินที่ยังคงปฏิบัติการด้วย บ.F/A-18C เท่าที่สืบค้นได้ดังนี้ครับ(ไม่นับฝูงบินฝึกเปลี่ยนแบบ ฝูงทดลองเครื่อง และฝูงสำรอง)

VFA-15   เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1987
VFA-25   เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1989
VFA-34   เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1996
VFA-37   เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1990
VFA-83   เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1988
VFA-86   เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1987
VFA-87   เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1993
VFA-94   เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1990
VFA-97   เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1991
VFA-113 เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1989
VFA-131 เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1990
VFA-146 เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1989
VFA-151 เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1993
VFA-192 เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1991
VFA-195 เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1987

ซึ่งการจัดหา บ.F/A-18C ซึ่งเป็นที่นั่งเดียวนั้นจำเป็นต้องมีการจัดหา บ.F/A-18D รุ่นสองที่นั่งสำหรับใช้ในการฝึกเปลี่ยนแบบด้วย ถ้ามองว่า บ.ขับไล่/โจมตีในปัจจุบันที่เป็น บ.ขนาดใหญ่สองเครื่องยนตร์ที่ต้องปฏิบัติการได้นานๆโดยเฉพาะการปฏิบัติการในทะเลนั้น บ.สองที่นั่งจะมีประสิทธิภาพในการทำงานมากว่า
ดังนั้นการจัดหา บ.มือสองในชุดนี้ก็เป็นไปได้ที่จะมีการเลือก บ.F/A-18D สองที่นั่งทั้งหมดครับ ซึ่ง บ.F/A-18D รุ่นที่ประจำการในส่วนของนาวิกโยธินสหรัฐฯ มีการปรับปรุงระบบที่นั่งนักบินให้เป็นเจ้าหน้าที่ควบคุมอาวุธ(WSO) เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการโจมตีทุกกาลอากาศมากกว่ารุ่น D สองที่นั่งพื้นฐาน

ซึ่งฝูงบินของนาวิกโยธินสหรัฐฯที่ประจำการด้วย F/A-18D นั้นมีดังนี้

VMFA(AW)-121 เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1989
VMFA(AW)-224 เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1993
VMFA(AW)-225 เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1991
VMFA(AW)-242 เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1991
VMFA(AW)-533 เข้าประจำการตั้งแต่ปี 1992

ตามที่กล่าวข้างต้นว่าฝูงบิน บ.ขับไล่สหรัฐฯนั้นจะมีระยะเวลาประจำการราว 25ปี
ซึ่งเครื่อง F/A-18C/D ที่ประจำการในส่วนของกองทัพเรือและนาวิกโยธินสหรัฐฯนั้นจัดหามาในช่วงปี 1987-1996 อายุเฉลี่ยของแต่ละเครื่องจะอยู่ที่ราว 13-22ปีครับ
โดยในส่วนของกองทัพเรือนั้น F/A-18C จะถูกประจำการแทนด้วย F-35C ตามแผนเดิมในปี2012-2015 เป็นต้นไป อย่างไรก็ตามการพัฒนา บ.F-35C ซึ่งเป็นรุ่นของกองทัพเรือนั้นมีความล่าช้ามาก ปัจจุบันเครื่องต้นแบบของ F-35C นั้นยังไม่ได้มีการประกอบเลยครับ(ตามที่ทราบๆกันในส่วนวงในของ Lockheed Martin ว่า "กองทัพเรือเรื่องมาก") ดั้งนั้นฝูงบิน F/A-18C ของกองทัพเรือที่มีเครื่องที่โครงสร้างใกล้จะหมดอายุนั้นคงจะถูกแทนที่ด้วย F/A-18E/F ไปก่อน ซึ่งกองทัพเรือก็มีการสั่งซื้อ บ.Super Hornet เป็นจำนวนมากต่อเนื่องหลายปีแล้วครับ

ในส่วนของนาวิกโยธินสหรัฐฯ F/A-18D ในฝูงบินขับไล่โจมตีทุกกาลอากาศนั้นมีความเป็นไปได้ว่าน่าจะประจำการไปอีกราวปี 2014-2018 หรืออาจจะถึงปี 2020ครับ โดย บ.F-35B ซึ่งเป็นรุ่นสำหรับนาวิกโยธินสหรัฐฯนั้นจะเข้าประจำการแทนฝูงบินโจมตี AV-8B เป็นหลัก และปัญหาเรื่องความล้าช้าในการพัฒนาเครื่อง F-35B ก็ยังมีอยู่เช่นกันครับ

ประเด็นสำคัญอีกประเด็นหนึ่งที่ส่วนตัวมีการกล่าวมาแล้วหลายครั้งคือเริ่องอายุโครงสร้างเครื่องครับ ซึ่งเครื่องที่ปฏิบัติการจากเรือบรรทุกเครื่องบินเป็นหลักที่ต้องวิ่งขึ้นจากรางดีดไอน้ำ ลงจอดด้วยมุมปะทะสูงนั้นจะมีความล้าของโครงสร้างตัวเครื่องมากกว่าเครื่องที่ใช้งานตามฐานบินบนบกทั่วไปครับ
ร่วมถึงประสบการณ์ที่กองทัพเรือไทยจัดหา บ.มือสองเช่น AV-8S และ A-7E ซึ่งใช้งานได้เพียงไม่เกิน10ปีก็ไม่สามารถปฏิบัติการต่อได้เนื่องจากขาดอะไหล่และโครงสร้างเครื่องหมดสภาพไม่สามารถทำการบินได้อย่างปลอดภัยนั้นถึงแม้ว่า F/A-18C/D จะเป็น บ.ที่มีผู้ใช้งานแพร่หลายและมีอะไหล่เป็นจำนวนมากนั้น แต่ในระยะยาวแล้วไม่คุ้มครับ

ดังนั้นโครงการจัดหา บ.โจมตี 8ลำนั้น น่าจะเป็น บ.ใหม่มากกว่าครับ อีกประการคือโครงการนี้ไม่ใช่โครงการที่มีความจำเป็นเร่งด่วนของกองทัพเรือครับ ในส่วนของอากาศยานนั้นการจัดหา ฮ.ประจำเรือคือ Super Lynx 300และ ฮ.ลำเลียงอเนกประสงค์ เช่น MH-60S นั้นจำเป็นและสำคัญกว่าครับ